KNMI-cijfers voor Noord-Brabant
Hitte in Brabant: wat de cijfers van het KNMI laten zien
Kort antwoord: het Nederlandse hitterecord staat in Brabant (40,7 °C in Gilze-Rijen, 25 juli 2019). De KNMI-stations Eindhoven, Gilze-Rijen en Volkel telden in 2016–2025 gemiddeld 46 tot 50 zomerse dagen per jaar, tegen 35 tot 37 in 1991–2020. Dat is een waarneming en geen gemeten klimaattrend: het KNMI waarschuwt dat deze reeksen daar niet geschikt voor zijn. Op deze pagina lees je wat de cijfers wel zeggen, hoe je koel blijft en wanneer een airco zinvol is.
Het record
40,7 °C in Gilze-Rijen
Op 25 juli 2019 mat het KNMI in Gilze-Rijen 40,7 °C. Zo warm was het in Nederland nog nooit geweest: in die zomer ging de temperatuur voor het eerst over de 40 °C. Het station ligt tussen Breda en Tilburg, op een vliegveld buiten de bebouwde kom.
Op dezelfde dag werd in Deelen (Gelderland) eerst 42,9 °C gemeten. Na controle heeft het KNMI die waarde bijgesteld naar 39,2 °C. Het record van Gilze-Rijen wordt volgens het KNMI betrouwbaar geacht.
De hittegolf van 2019 was in Brabant extra fel. Drie dagen op rij had een Brabants station de hoogste temperatuur van Nederland: Eindhoven op 24 juli (39,3 °C), Gilze-Rijen op 25 juli (40,7 °C) en Volkel op 26 juli (40,1 °C). Ook later gebeurde dat nog een paar keer, zoals je in de grafiek ziet.
Bron: KNMI, lijst van extreem warme dagen (geraadpleegd 10 oktober 2026).
Per weerstation
Zomerse, tropische en extreem warme dagen
Wij hebben voor drie Brabantse KNMI-stations (Eindhoven, Gilze-Rijen en Volkel) geteld hoe vaak de hoogste temperatuur van de dag 25, 30 of 35 °C of meer was. We gebruikten de daggegevens van 1991 tot en met 7 oktober 2026. In de tabel zie je het gemiddelde per jaar over twee periodes.
| Station | Zomerse dagen 1991–2020 | Zomerse dagen 2016–2025 | Tropische dagen 1991–2020 | Tropische dagen 2016–2025 | Extreem warm 1991–2020 | Extreem warm 2016–2025 |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Eindhoven (370)Zuidoost-Brabant | 37,0 | 49,8 | 8,0 | 11,9 | 0,8 | 1,5 |
| Gilze-Rijen (350)Midden-Brabant | 34,6 | 45,6 | 7,2 | 11,1 | 0,7 | 1,4 |
| Volkel (375)Noordoost-Brabant | 36,5 | 46,0 | 8,0 | 11,1 | 0,8 | 1,3 |
Tropische dagen per jaar
Hoe donkerder het vakje, hoe meer dagen van 30 °C of warmer. De verschillen tussen jaren zijn groot: 2021 had op alle drie de stations maar 3 tropische dagen, 2026 tot en met 7 oktober al 23 of 24.
In 2025 telde Eindhoven 60 zomerse dagen, Gilze-Rijen en Volkel elk 51. De hoogste temperatuur van 2025 was 37,5 tot 37,6 °C. In 2026 waren er tot en met 7 oktober 62 tot 63 zomerse dagen, met een hoogste temperatuur van 38,3 tot 38,7 °C. De cijfers over 2026 zijn nog voorlopig.
| Jaar | Eindhoven | Gilze-Rijen | Volkel |
|---|---|---|---|
| 2018 | 14 | 16 | 13 |
| 2019 | 14 | 12 | 16 |
| 2020 | 18 | 17 | 15 |
| 2021 | 3 | 3 | 3 |
| 2022 | 16 | 15 | 17 |
| 2023 | 15 | 13 | 12 |
| 2024 | 10 | 9 | 8 |
| 2025 | 13 | 11 | 11 |
| 2026* | 24 | 23 | 24 |
Waarneming, geen gemeten trend
Het KNMI schrijft bij deze stationsgegevens dat ze niet geschikt zijn voor trendanalyse. Weerstations zijn in de loop der jaren verplaatst en de meetmethoden zijn veranderd. Dat er in 2016–2025 meer warme dagen waren dan in 1991–2020, is dus wat de stations hebben gemeten. Het is geen bewijs dat het klimaat in Brabant precies zo veel is veranderd.
Voor de lange termijn gebruikt het KNMI de klimaatscenario's KNMI'23. Daarin stijgt het aantal zomerse dagen in De Bilt in de hoge scenario's van 28 per jaar nu naar 49 rond 2050. Hitte zoals in juli 2019, met drie dagen op rij 34 °C of meer, kwam in De Bilt in 1991–2020 één keer voor. Rond 2050 is dat afhankelijk van het scenario 2 tot 8 keer per 30 jaar.
Ter vergelijking: het grootste deel van Nederland telt gewoonlijk 2 tot 8 tropische dagen per jaar (gemiddelde 1991–2020). De drie Brabantse stations zaten daar met 7,2 tot 8,0 aan de bovenkant.
Warme nachten en hittestress
Waarom je het binnen warmer hebt dan het weerstation
Een tropische nacht is een nacht waarin het niet kouder wordt dan 20 °C. Op de Brabantse KNMI-stations zijn die zeldzaam: gemiddeld 0,2 tot 0,4 per jaar in 1991–2020 en 0,4 tot 0,9 in 2016–2025. In 2026 waren het er 2 tot 3.
Die stations staan op vliegvelden, buiten de bebouwde kom. In een versteende wijk houden straten en gevels de warmte langer vast. Een slaapkamer onder het dak kan na een paar warme dagen ook 's nachts warm blijven. De stationscijfers zeggen dus weinig over de temperatuur in jouw slaapkamer.
Hitte in jouw buurt opzoeken
Volgens Klimaatadaptatie Brabant kunnen mensen al last krijgen van hittestress vanaf een gevoelstemperatuur van 23 °C. Wil je weten hoe warm het bij jou in de buurt kan worden? Gebruik dan deze kaarten:
- Klimaateffectatlas Brabant: gevoelstemperatuur op een hete zomermiddag, nu en rond 2050, voor iedere plek in Brabant.
- GGD Brabantscan: hittegegevens per gemeente en per wijk.
Koel blijven
Eerst koel blijven zonder airco
Een airco is niet altijd de eerste stap. Met deze maatregelen houd je een woning vaak al een stuk koeler:
Houd de zon buiten
Buitenzonwering, zoals screens of rolluiken, houdt de zon tegen voordat die door het glas komt. Binnen zonwering helpt minder.
Ramen dicht overdag, open 's nachts
Houd ramen en deuren dicht zolang het buiten warmer is dan binnen. Zet ze 's nachts en vroeg in de ochtend open.
Blijf ventileren
Laat roosters open voor frisse lucht. Een split-airco koelt de lucht die al in de kamer is, maar voert geen verse lucht aan (Milieu Centraal).
Begin met een ventilator
Een ventilator gebruikt volgens Milieu Centraal ongeveer 5,5 kWh per jaar, een single split bij koelen ongeveer 80 kWh. Voor een kamer die af en toe warm is, kan een ventilator genoeg zijn.
Wanneer is een airco zinvol?
Een airco is een bewuste keuze. Hij is vooral zinvol als:
- Je slaapkamer of werkplek blijft na een paar warme dagen ook 's nachts te warm om goed te slapen of te werken, ook met zonwering en ventilatie.
- Iemand in huis is extra gevoelig voor hitte, bijvoorbeeld een oudere, iemand met een chronische ziekte of een baby.
- Je werkt thuis in een kamer op het zuiden of westen, of onder het dak.
- Je wilt ook verwarmen. Een split-airco is een lucht-lucht warmtepomp. Volgens Milieu Centraal is een moderne airco met label A++ of hoger bij verwarmen ongeveer even zuinig als een lucht-waterwarmtepomp, maar alleen in de ruimte waar hij hangt.
Kies zuinig en stil
Koelen kost weinig stroom: een single split gebruikt gemiddeld 80 kWh per jaar, ongeveer € 21 bij de gemiddelde stroomprijs van augustus 2026 (CBS). Kies bij voorkeur energielabel A+++ (Consumentenbond) en vraag naar het geluid van de buitenunit: bij de buren mag die niet meer dan 40 dB geven.
Plan je aanvraag buiten het hoogseizoen. Bij de eerste warme dagen van het jaar stijgt het aantal aanvragen bij installateurs sterk.
Offerte aanvragen
Airco overwegen? Vraag vrijblijvend advies en een offerte
Vul het formulier in. Een gecertificeerde installateur uit ons netwerk die in jouw regio in Noord-Brabant werkt, neemt contact met je op. Je krijgt advies over het vermogen, de plek en het geluid, en een offerte op maat.
- Gratis en vrijblijvend
- Advies over vermogen, plek en geluid van de buitenunit
- Je beslist zelf of je de offerte accepteert
Lees in de privacyverklaring wat er met je gegevens gebeurt.
Bronnen en werkwijze
De tellingen per station hebben we zelf gemaakt uit de daggegevens van het KNMI (stations 350 Gilze-Rijen, 370 Eindhoven en 375 Volkel, 1 januari 1991 tot en met 7 oktober 2026, opgehaald op 10 oktober 2026). De recordlijst komt van de KNMI-pagina over extreem warme dagen. De cijfers uit KNMI'23 komen uit het gebruikersrapport van de klimaatscenario's.
- KNMI: temperatuur door historische grens van 40 °C (25 juli 2019)
- KNMI: extreem warme dagen (lijst met de hoogste temperaturen per dag)
- KNMI: extreme temperatuurstijging op weerstation Deelen (2020)
- KNMI: daggegevens van het weer in Nederland (stations 350, 370 en 375; eigen telling)
- KNMI: tropische dagen
- KNMI: zomerse dagen
- KNMI'23-klimaatscenario's, gebruikersrapport
- Klimaatadaptatie Brabant: gevolgen van hitte
- Klimaateffectatlas Brabant
- GGD Brabantscan: hitte per gemeente en wijk
- Milieu Centraal: airco's en ventilatoren
- Milieu Centraal: welke warmtepompen zijn er
- Consumentenbond: airco kopen
- CBS: gemiddelde energietarieven voor consumenten
- IPLO: geluid van bouwwerkinstallaties